Kiedy ojcu dziecka należy się zasiłek macierzyński?

Bożena Wawrzynowska    |    24 lipca 2017    |    Komentarze (0)

Pytanie: Urodziło się nam dziecko. Ja jestem ubezpieczony w KRUS, a żona pobiera rentę socjalną. Czy należy mi się z KRUS zasiłek macierzyński?

Odpowiedź:

Zasiłek macierzyński przysługuje ubezpieczonemu ojcu dziecka tylko w przypadku:
– skrócenia okresu pobierania zasiłku macierzyńskiego na wniosek matki dziecka po wykorzystaniu przez nią tego świadczenia za okres co najmniej 14 tygodni od dnia urodzenia dziecka;
– śmierci matki dziecka;porzucenia dziecka przez matkę.

Jeśli żadna z powyższych okoliczności nie zachodzi, Pan jako ojciec dziecka nie może liczyć na zasiłek macierzyński z KRUS. Żona Pana jako osoba uprawniona do renty socjalnej ma natomiast prawo do świadczenia rodzicielskiego w wysokości 1000 zł miesięcznie przewidzianego przez ustawę o świadczeniach rodzinnych. Wsparcie to jest adresowane do osób niepełnosprawnych, bezrobotnych, studentów i osób zatrudnionych na umowach cywilnoprawnych, które nie mają prawa do zasiłku macierzyńskiego.

W przypadku urodzenia jednego dziecka przy jednym porodzie, przysposobienia jednego dziecka lub objęcia opieką jednego dziecka świadczenie rodzicielskie przysługuje przez 52 tygodnie. Wniosek o jego przyznanie należy złożyć w wydziale urzędu gminy odpowiedzialnym za przyznawanie i wypłatę świadczeń rodzinnych (często jest to gminny ośrodek pomocy społecznej).

Wysokość świadczenia rodzicielskiego wynosi 1000 zł miesięcznie, a więc tyle samo, ile zasiłek macierzyński wypłacany przez KRUS.

Czy można sprzedać działkę rolną nabytą po 30 kwietnia 2016r. przed upływem 10 lat?

Bożena Wawrzynowska    |    21 lipca 2017    |    Komentarze (0)

Pytanie: Rok temu w maju kupiłem 10 ha gruntów od sąsiada. Jednak z uwagi na zły stan zdrowia, zamierzam skorzystać w renty z tytułu niezdolności do pracy i oddać nabyte grunty w dzierżawę. Czy jest to możliwe? Rozumiem, że obowiązek 10 lat osobistego prowadzenia działalności rolniczej odnosi się tylko do gruntów nowo nabytych?

Odpowiedź: 

 Nabywca nieruchomości rolnej od 30 kwietnia 2016 r. jest obowiązany prowadzić gospodarstwo rolne, w skład którego weszła nabyta nieruchomość rolna, przez okres co najmniej 10 lat od dnia nabycia przez niego tej nieruchomości.

W przypadku osoby fizycznej powinien prowadzić to gospodarstwo osobiście. W okresie tym, nabyta nieruchomość nie może być zbyta ani oddana w posiadanie innym podmiotom. Jednakże jeżeli konieczność jej dokonania wynika z przyczyn losowych, niezależnych od nabywcy, sąd na Pana wniosek wyrazi zgodę na zawarcie umowy dzierżawy czy sprzedaży.

Ile mam czasu na zgłoszenie wypadku przy pracy rolniczej?

Bożena Wawrzynowska    |    19 lipca 2017    |    Komentarze (0)

Pytanie: Kilka tygodni temu uległam wypadkowi podczas pracy w gospodarstwie rolnym. W jakim czasie powinnam zgłosić to do KRUS? Jak wygląda procedura odszkodowawcza?

Odpowiedź:

O zaistnieniu wypadku przy pracy rolniczej należy zawiadomić KRUS bez zbędnej zwłoki, jednak nie później niż w terminie 6 miesięcy od dnia jego zaistnienia. Niedopełnienie przez poszkodowanego lub rolnika tego obowiązku ocenia się przy ustalaniu okoliczności i przyczyn wypadku oraz prawa do jednorazowego odszkodowania. Upoważniony pracownik KRUS ma prawo dokonać oględzin miejsca i przedmiotów związanych z wypadkiem oraz przeprowadzić dowody z zeznań poszkodowanego i świadków.

Wypadek zgłasza się Kasie, bezpośrednio w siedzibie albo za pośrednictwem poczty, telefonicznie lub pocztą elektroniczną. Właściwą jednostką organizacyjną Kasy do przyjęcia zgłoszenia wypadku jest oddział regionalny Kasy lub placówka terenowa Kasy, w której osoba, która uległa wypadkowi jest ubezpieczona.

Poszkodowany lub inna osoba zgłaszająca wypadek powinna w szczególności m.in. zabezpieczyć w miarę możliwości miejsce i przedmioty związane z wypadkiem. Powinna także udostępnić miejsce wypadku i przedmioty z nim związane. Wymaga się też, by wskazała świadków wypadku i dostarczyła posiadaną dokumentację leczenia. Zgłoszenie wypadku KRUS dokumentuje w rejestrze.

Postępowanie dowodowe w sprawie ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku obejmuje m.in. ustalenie, czy zaistniała zwłoka w zgłoszeniu wypadku, a jeżeli zaistniała, ustalenie przyczyn tej zwłoki oraz określenie, jaki wpływ miało opóźnienie na możliwość ustalenia okoliczności i przyczyn tego wypadku. Jeżeli stan zdrowia poszkodowanego na to pozwala, jest on przesłuchiwany, podobnie, jak świadkowie wypadku. Dokonuje się oględzin miejsca i przedmiotów związanych z wypadkiem dla oceny stanu technicznego maszyn i urządzeń, warunków wykonywania pracy oraz innych okoliczności, które mogły mieć wpływ na zaistnienie wypadku. W razie potrzeby KRUS zasięga opinii rzeczoznawców lub występuje do innych właściwych instytucji i organów, w tym w szczególności do policji, prokuratury i sądu, prowadzących postępowanie dotyczące wypadku.

Po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, nie później niż w ciągu 14 dni od wyjaśnienia ostatniej okoliczności niezbędnej do ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku, sporządza się protokół powypadkowy. Stanowi on podstawę do uznania bądź nie uznania wypadku za wypadek przy pracy rolniczej.

Kiedy ANR wydaje zgodę na zakup ziemi rolnej?

Bożena Wawrzynowska    |    17 lipca 2017    |    Komentarze (0)

Odpowiedź:

Według ustawy  o kształtowaniu ustroju rolnego (w skrócie UKUR) nabycie nieruchomości rolnej przez inne podmioty niż rolnik indywidualny może nastąpić za zgodą prezesa Agencji Nieruchomości Rolnej (w skrócie ANR), wyrażoną w drodze decyzji administracyjnej. Może ona być wydana na wniosek zbywcy albo nabywcy. Wnioski składa się do dyrektora właściwego oddziału terenowego lub filii ANR według miejsca położenia nieruchomości.

Do ANR może złożyć wniosek osoba, która zamierza utworzyć gospodarstwo rodzinne i chce w tym celu nabyć grunty.

Ustawa stanowi  że ANR może udzielić zgody osobie fizycznej zamierzającej utworzyć gospodarstwo rodzinne, która posiada kwalifikacje rolnicze albo której, pod warunkiem uzupełnienia kwalifikacji zawodowych, przyznano premię dla młodego rolnika z PROW 2007–2013 lub PROW 2014–2020. Skoro zatem ustawodawca stwierdził, że o zgodę ANR może wystąpić, np. osoba, która uzyskała tzw. premię dla młodego rolnika, to uzasadniona wydaje się interpretacja, że o zgodę mogą starać się osoby, które co prawda mają już gospodarstwo rolne, ale z różnych powodów, np. braku kwalifikacji czy najczęściej braku 5-letniego okresu prowadzenia gospodarstwa, nie mają jeszcze statusu gospodarstwa rodzinnego.

Tworzenie gospodarstwa rodzinnego to obecnie pewien proces, który trwa minimum 5 lat. Gdy ANR się nie zgodzi na nabycie, można odwołać się od decyzji do ministra rolnictwa. Gdy tutaj będzie także sprzeciw, można złożyć skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego, a w ostateczności skorzystać ze skargi kasacyjnej do NSA.

Inną niezbędną przesłanką, aby otrzymać zgodę ANR jest danie rękojmi należytego prowadzenia działalności rolniczej oraz zobowiązanie się do zamieszkiwania w okresie 5 lat od dnia nabycia nieruchomości na terenie gminy, na obszarze której położona jest jedna z nieruchomości rolnych, która wejdzie w skład tworzonego gospodarstwa rodzinnego.

Jak jednak udowodnić „rękojmię należytego prowadzenia działalności rolniczej”? Według wzoru wniosku nabywcy, przygotowanego przez ANR i zamieszczonego na jej stronie internetowej dokumentami potwierdzającymi, że nabywca daje rękojmię należytego prowadzenia działalności rolniczej mogą być np.: oświadczenie nabywcy zawierające m.in. założenia do prowadzenia działalności rolniczej. Agencja sugeruje, iż wskazane byłoby dołączenie informacji o posiadanym doświadczeniu w prowadzeniu działalności rolniczej, opinii/akceptacji ODR w powyższym zakresie czy opinii organizacji społeczno-zawodowej rolników, w tym izby rolniczej.

Według wspomnianego wzoru wniosku nabywcy, przyszły nabywca powinien przedstawić także dane z ewidencji gruntów i budynków dotyczące oznaczenia zbywanej nieruchomości (np. wypis z rejestru gruntów),numer księgi wieczystej, lub odpis z księgi wieczystej lub inny tytuł potwierdzający prawo własności do nieruchomości. Wymaga się też aktualnego zaświadczenia o przeznaczeniu nieruchomości w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego oraz w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy.

Gdy ziemię chcą nabyć osoby, które nie są rolnikami i nie tworzą gospodarstwa rodzinnego, według UKUR możliwa jest tutaj także zgoda ANR. Wydaje się ją na wniosek zbywcy, jeżeli:
wykaże on, że nie było możliwości nabycia nieruchomości rolnej przez podmioty uprawnione,
– nabywca daje rękojmię należytego prowadzenia działalności rolniczej,
– w wyniku nabycia nie dojdzie do nadmiernej koncentracji gruntów rolnych.

Według wzoru wniosku przewidzianego dla zbywcy wykazanie, że nie było możliwości nabycia nieruchomości przez uprawnione podmioty (rolnika indywidualnego czy inne), następuje poprzez oświadczenie zbywcy w powyższym zakresie oraz w oparciu o inne dokumenty, np. potwierdzenie wywieszenia ogłoszenia o sprzedaży w izbie rolniczej, ODR, gminie, prasie, internecie itp.

Co istotne w przypadku niewyrażenia zgody, ANR na pisemne żądanie zbywcy złożone w terminie miesiąca od dnia, w którym decyzja o niewyrażeniu zgody stała się ostateczna, jest obowiązana do złożenia oświadczenia o nabyciu tej nieruchomości za zapłatą równowartości pieniężnej. Powinna ona odpowiadać jej wartości rynkowej określonej przez Agencję przy zastosowaniu sposobów ustalania wartości nieruchomości przewidzianych w przepisach o gospodarce nieruchomościami ANR w terminie miesiąca od otrzymania żądania zbywcy powiadamia go o wysokości tej równowartości.

Z kolei zbywca w terminie miesiąca od otrzymania powiadomienia, może:
– wystąpić do sądu o ustalenie równowartości pieniężnej wartości rynkowej nieruchomości rolnej nabywanej przez Agencję albo
– złożyć pisemne oświadczenie o cofnięciu żądania nabycia tej nieruchomości przez Agencję.

W drugim z wymienionych powyżej przypadków, Agencji przysługuje roszczenie o zwrot poniesionych przez nią kosztów ustalenia tej równowartości

Sąsiad zniszczył moja drogę! Co robić?

Bożena Wawrzynowska    |    14 lipca 2017    |    Komentarze (0)

Pytanie: W trakcie ulewnych żniw, bez mojej wiedzy sąsiad kombajnem rozjechał mi drogę polną, której jestem współwłaścicielem z innym sąsiadem. Obecnie nie nadaje się ona do przejazdu. O reperacji drogi winowajca nie chce słyszeć. Nawiózł do tej pory jedynie nieco kamieni, które nie przywróciły drogi do stanu używalności. W jaki sposób mogę przywrócić drogę do poprzedniego stanu? Czy za ten występek grożą sąsiadowi konsekwencje cywilne, a może karne?

Odpowiedź:

Według kodeksu cywilnego, właściciel nieruchomości może z niej korzystać w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego z wyłączeniem innych osób. Dotyczy to także współwłaścicieli nieruchomości. Oznacza to, że osobie trzeciej bez zgody właściciela nieruchomości nie wolno w jakikolwiek sposób naruszać własności tej nieruchomości, w tym korzystać z drogi. W konsekwencji zachowanie sąsiada korzystającego z cudzej drogi bez zgody jej współwłaścicieli jest bezprawne.

W tej sytuacji Panu oraz pozostałym współwłaścicielom drogi przysługuje przeciwko sąsiadowi niszczącemu tę drogę roszczenie negatoryjne o zaniechanie naruszeń oraz przywrócenie jej do stanu pierwotnego. Podstawą prawną takiego roszczenia jest art. 222 § 2 k.c., zgodnie z którym przeciwko osobie, która narusza własność w inny sposób aniżeli przez pozbawienie właściciela faktycznego władztwa nad rzeczą, przysługuje właścicielowi roszczenie o przywrócenie stanu zgodnego z prawem i o zaniechanie naruszeń.

Dochodzenie ww. roszczeń jest czynnością, która zmierza do zachowania wspólnego prawa i  ze stosownymi roszczeniami może wystąpić każdy ze współwłaścicieli samodzielnie. W związku z tym może Pan zażądać od sąsiada, który zniszczył drogę dokonania jej naprawy. W przypadku odmowy należy wnieść do sądu powództwo o zobowiązanie sąsiada do dokonania naprawy drogi. W powództwie należy dokładnie określić sposób, w jaki naprawa ma być dokonana. Niezależnie od tego współwłaściciele drogi mogą domagać się odszkodowania w wysokości równej kosztom naprawy na zasadach ogólnych. 

Natomiast zachowanie sąsiada, choć naganne, nie wywoła jednak konsekwencji prawno-karnych. Według kodeksu karnego przestępstwo zniszczenia cudzej rzeczy wymaga dla zaistnienia tego przestępstwa działania umyślnego. Natomiast z zapytania wynika, że sąsiad nie działał z zamiarem zniszczenia drogi, więc nie doszło do przestępstwa.